• n_1.jpg
  • n_2.jpg
  • n_3.jpg
  • n_4.jpg
  • n_5.jpg
  • n_6.jpg
  • n_7.jpg
  • n_8.jpg

W zapisach, księgach czynszowych Zakonu, nazwa wsi pojawia się jako Powonden, Powiden, Powunden, Bawonden, Babvunde oraz Pobunden. Niewątpliwie nazwa ma związek z leżącym niedaleko jeziorem Druzno, które w średniowieczu miało o wiele szerszy zasięg. Nazwa jest też pochodzenia staropruskiego, gdyż prefix "-po" w ten języku znaczy "przy", a "wundan - woda", czyli dosłownie "przy wodzie". Historia Powodowa sięga średniowiecza, kiedy istniał tu cyplowy pruski gród obronny (X - XII wiek). Resztki tego grodziska czytelne są w tutejszym parku.

Nazwa wsi określa jej położenie względem jeziora Drużno ("zejście z Oberlandu na Żuławy"). Usytuowanie osady sprecyzowane jest także w zapisie lokacyjnym wydanym 12 maja 1244 roku w Toruniu przez mistrza krajowego Zakonu Henryka von Weida, który sprzedał Dietrichowi von Brandeis 60 łanów późniejszej wsi Wysoka. Obejmowały one dobra, które wcześniej otrzymał do osadzenia chłopami Gebhard Ślepy (Cecus) i przyległą wieś pruską, leżącą nieco wyżej. Zapisano tu również miejsca dwóch młynów (to jest zniszczonych w czasie pierwszego powstania pruskiego) nad Brzeźnicą i strugą Wysoka (niewykluczone, że nad Marwicką Młynówką).

Kwietniewo leży w okolicy znanej z szeregu interesujących odkryć i znalezisk archeologicznych wskazujących, że na długo przed lokacją osady przez Zakon Krzyżacki, była ona zamieszkana. Świadczy o tym znaleziona w 1935 r. kamienna siekiera z młodszej epoki kamienia (ok. 4500-1700 lat p.n.e.), jak również kamienna siekiera i rotacyjny kamień do żarna z okresu tzw. kultury łużyckiej (1000-500 lat p.n.e.), znalezione we wsi w okresie międzywojennym. W 1911 r. podczas budowy szkoły, w sąsiedztwie średniowiecznego kościoła, natrafiono na kamienny grób skrzynkowy z charakterystyczną urną twarzową, datowany na tzw. okres wczesnogermański (ok. 650-125 lat p.n.e.).

Jelonki (Hirschfeld) - wieś na skraju Żuław i Oberlandu. Jej nazwa podawana jest niekiedy w przekazach źródłowych jako Hyrsevelt, R. Helwig wywodzi ją od rzeczownika "Hirse" - proso i velt jako Feld, czyli pole. Tym samym miała nawiązywać do pól uprawych z prosem. W przebiegu dziejów nazwa będąca kompozytą (złożeniem), przybrała formę Hirschfeld, czyli dosłownie "Jelenie Pole". Według profesora J. Powierskiego Jelonki były niemiecką osadą lokowaną na tak zwanym surowym korzeniu, na terenie lasu, którego dalszy ciąg był na obszarze dzisiejszej Zielonki Pasłęckiej.
Najstarsza wzmianka o wsi pochodzi z 1304 roku, kiedy to warmińska kapituła katedralna przekazała Jakubowi z Jelonek (Jacob von Hirsefeld) plac na prawie chełmińskim, pod budowę młyna położonego nad tutejszym potokiem, to jest obecną Jelonką (Czerniczką).
W 1312 roku Wielki Mistrz Zakonu Krzyżackiego - Karol z Trewiru potwierdził urzędowo sprzedaż pobliskiej Marwicy proboszczowi z Jelonek, a w dokumencie lokacyjnym dla Wysokiej z 6 stycznia 1321 roku podpisuje się "dominus Ebirhardus plebanus in Hyrsevelt".

Nazwa wsi jest złożeniem "Reich" - bogaty, zamożny, a "Bach" - strumień, potok. W dokumentach także Richenbach, Rychbach, Reikkenbach, Rickojot. Nazwa Reichenbach ma charakter uwspółcześniony i (prawdopodobnie) nie ma charakteru topograficznego, mogła być przeniesiona ze środkowych Niemiec. Jej dosłowne tłumaczenie funkcjonowało po wojnie do około 1948 roku, początkowo jako "Zamożne", a następnie "Potok". Autor pierwszej historii wsi - Hermann Taube wywodzi jej nazwę od legendy mówiącej, iż w dawnych czasach było tu dużo źródeł z wodą pitną.
Pierwszy kontrakt lokacyjny pochodzi z 1 stycznia 1310 roku i został wydany kolektywnie przez komtura dzierzgońskiego Siegharda von Schwarzenburga i komtura dzierzgońskiego Heinricha von Gera. Lokacja Rychlik odbyła się niewątpliwie na tak zwanym "surowym korzeniu" na terenie lasu, którego część pozostała w sąsiedztwie.

Obszar gminy leży na dawnym pograniczu pomorsko-pruskim. Wykopaliska archeologiczne (św. Gaj, Kwietniewo, Rychliki) wskazują, iż najstarsze ślady osadnictwa pochodzą z okresu neolitu. Do średniowiecza tereny te były zamieszkiwane przez plemiona Prusów. Niewiele jednak o nich wiadomo. Na pewno byli poganami. W X w. (czasy św. Wojciecha) ich ustrój znajdował się na etapie przejściowym. Władzę sprawował więc, gdzie główną rolę odgrywali możnowładcy, co świadczy o kształtowaniu się wśród Prusów władzy centralnej. Wierzenia Prusów były związane z kultem przyrody. Czcili oni słońce, gwiazdy, księżyc, drzewa, zwierzęta (nawet ropuchy). Szczególną czcią otaczany był ogień , który płoną w miejscach kultu.

URZĄD GMINY W RYCHLIKACH
Rychliki 86
14-411 Rychliki
NIP: 578-00-08-668
Regon: 000540995
tel: 55 248 8155, 55 248 8150
fax: 55 248 8145
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
BIP: http://rychliki-ug.bip-wm.pl
www: www.rychliki.pl
www: www.rychliki.org

obrazek